Publication: ไทดำ : พลวัตวัฒนธรรมกับการธำรงอัตลักษณ์ชาติพันธุ์ผ่านดนตรี
Issued Date
2561
Resource Type
Language
tha
Rights
มหาวิทยาลัยมหิดล
Rights Holder(s)
สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเชีย มหาวิทยาลัยมหิดล
Bibliographic Citation
วารสารภาษาและวัฒนธรรม. ปีที่ 37, ฉบับที่ 1 (ม.ค.- มิ.ย. 2561), 97-116
Suggested Citation
สุธี จันทร์ศรี, สมทรง บุรุษพัฒน์, Sutee Chansri, Somsonge Burusphat ไทดำ : พลวัตวัฒนธรรมกับการธำรงอัตลักษณ์ชาติพันธุ์ผ่านดนตรี. วารสารภาษาและวัฒนธรรม. ปีที่ 37, ฉบับที่ 1 (ม.ค.- มิ.ย. 2561), 97-116. สืบค้นจาก: https://repository.li.mahidol.ac.th/handle/20.500.14594/55086
Research Projects
Organizational Units
Authors
Journal Issue
Thesis
Title
ไทดำ : พลวัตวัฒนธรรมกับการธำรงอัตลักษณ์ชาติพันธุ์ผ่านดนตรี
Alternative Title(s)
TaiDam:Culturaldynamicsandthemaintenanceofethnicidentitythroughmusic
Abstract
บทความนี้มุ่งอธิบายการธำรงอัตลักษณ์ของกลุ่มชาติพันธุ์ไทดำผ่านการวิเคราะห์องค์ประกอบทางดนตรีที่พบในวัฒนธรรมดนตรีของชาวไทดำภายใต้บริบททางสังคมวัฒนธรรมใน 3 ประเทศ ได้แก่ สาธารณรัฐสังคมนิยมเวียดนาม สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว และไทย ซึ่งเป็นความพยายามอธิบายผ่านการศึกษาเชิงบูรณาการตามแนวทางการศึกษาด้านมานุษยวิทยาการดนตรีและมานุษยวิทยาวัฒนธรรม ผลการศึกษาพบว่า วัฒนธรรมดนตรีไทดำทั้ง 3 ประเทศมีลักษณะเฉพาะทางดนตรีที่สะท้อนให้เห็นถึงกระบวนการธำรงอัตลักษณ์ชาติพันธุ์ภายใต้บริบททางสังคมที่แตกต่างกันไป ได้แก่ 1) การคงสภาพของลักษณะเฉพาะทางดนตรีเพื่อตอกย้ำจิตสำนึกความเป็นชาติพันธุ์ 2) การเลือกนำเสนอลักษณะเฉพาะทางดนตรีเพื่อสร้างความเด่นชัดของพรมแดนชาติพันธุ์บนพื้นที่ทางวัฒนธรรมที่มีความหลากหลาย 3) การผสมผสานองค์ประกอบดนตรีเข้ากับดนตรีสมัยนิยม เพื่อต่อรองในเชิงคุณค่าสุนทรียะและแสดงถึงศักยภาพทางดนตรีที่มีความทันสมัยทัดเทียมกับดนตรีกระแสหลัก 4) สร้างสรรค์องค์ประกอบทางดนตรีขึ้นใหม่ โดยส่งผ่านไปยังสมาชิกในชุมชนให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกัน จนกลายเป็นมรดกทางวัฒนธรรมของชาวไทดำที่สะท้อนจิตสำนึกของชาวไทดำได้ สะท้อนให้เห็นว่าชาวไทดำสามารถเรียนรู้และสร้างสรรค์วัฒนธรรมดนตรีของตนให้สอดคล้องกับบริบททางสังคมที่เปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ ดนตรีของชาวไทดำจึงได้รับการสืบทอดและทำหน้าที่เป็นสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรมเพื่อธำรงอัตลักษณ์ชาติพันธุ์ภายใต้พลวัตวัฒนธรรมที่ไม่หยุดนิ่งต่อไปได้
This paper aims to explain the identity maintenance of the Tai Dam ethnic group through an analysis of musical components found in the musical culture of the ethnic group within three socio-cultural contexts in three countries: Vietnam, Laos, and Thailand. This study was conducted through the integration of cultural and musical anthropological methodology. The results reveal unique differences in Tai Dam musical culture between each country that reflect a diverse ethnic identity maintenance process within different contexts. They include: 1) a fortification of ethnic awareness process in the form of reproduction of ethnic ideology by means of unique musical attributes known only to ethnic group members; 2) the selection of unique musical attributes for demonstration in order to make the Tai Dam culturally-distinct from other ethnic groups; 3) modernized Tai Dam music created by blending traditional with contemporary music to reveal its adaptability and assert its value as equal to that of value that is not inferior to modern music; and 4) the adaption of conventional musical components which are transferred to the members of the ethnic group thereby redefining the heritage that reflects their cultural and ethnic identity. These changes indicate that, notwithstanding the diminishing role of traditional musical culture in ethnic society, the Tai Dam ethnic group has been able to learn about and create distinguishing music in an attempt to exploit it as a cultural symbol that leads to the maintenance of their ethnic identity within an ever-changing cultural dynamism.
This paper aims to explain the identity maintenance of the Tai Dam ethnic group through an analysis of musical components found in the musical culture of the ethnic group within three socio-cultural contexts in three countries: Vietnam, Laos, and Thailand. This study was conducted through the integration of cultural and musical anthropological methodology. The results reveal unique differences in Tai Dam musical culture between each country that reflect a diverse ethnic identity maintenance process within different contexts. They include: 1) a fortification of ethnic awareness process in the form of reproduction of ethnic ideology by means of unique musical attributes known only to ethnic group members; 2) the selection of unique musical attributes for demonstration in order to make the Tai Dam culturally-distinct from other ethnic groups; 3) modernized Tai Dam music created by blending traditional with contemporary music to reveal its adaptability and assert its value as equal to that of value that is not inferior to modern music; and 4) the adaption of conventional musical components which are transferred to the members of the ethnic group thereby redefining the heritage that reflects their cultural and ethnic identity. These changes indicate that, notwithstanding the diminishing role of traditional musical culture in ethnic society, the Tai Dam ethnic group has been able to learn about and create distinguishing music in an attempt to exploit it as a cultural symbol that leads to the maintenance of their ethnic identity within an ever-changing cultural dynamism.