ภาพสะท้อนผ่านเพลงขับสายแปง : กรณีศึกษาบ้านสะแกราย ตำบลดอนยายหอม อำเภอเมืองฯ จังหวัดนครปฐม

Abstract

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวัฒนธรรมไทยโซํงซึ่งสะท้อนผํานเพลงขับสายแปง ด้วยมุมมองทางมานุษยวิทยาดนตรีที่ศึกษารูปแบบ หน้าที่และความหมายของเพลงขับสายแปงโดยใช้ข้อมูลจากชุมชนไทยโซํงบ้านสะแกราย ตําบลดอนยายหอม อําเภอเมืองฯ จังหวัดนครปฐม เป็นข้อมูลหลักผลการศึกษาพบวํา เพลงขับสายแปงคือ การขับลํานําอยํางหนึ่งของชาวไทยโซํง โดยการเอื้อนเอํยเนื้อความ (กลอน) เป็นทํานองไพเราะ ไมํซับซ้อน เรียบงําย เป็นการบรรยายถึงภาพชีวิตในแงํมุมตํางๆ ใช้เพื่อทักทาย บอกเลําเรื่องราว หรือโต้ตอบกันระหวํางหญิง-ชายที่มีอยู่ในกิจกรรมทางวัฒนธรรมของไทยโซ่งในงานรื่นเริงทั่วไป เชํน อิ่นกอน (เลํนลูกชํวง) การเรียกขวัญ การลงขวง (การเกี้ยวสาว-หนุํม) เทศกาลประจําปีเป็นต้น ผลการวิจัยทําให้ได้ภาพสะท้อนทางวัฒนธรรมที่ปรากฏอยู่ในเพลงขับสายแปง อาทิประเพณี ความเชื่อ ประวัติศาสตร์ สภาพทางสังคม และโลกทัศน์

This paper aimsto study Thai Song culture through Khapsaipaeng folksongs based on an ethnomusicological framework. These songs are explored in terms of function and meaning. The main research site was Sakaeraai community at Don Yaayhom sub-district, Muang district, Nakhonpathom province. The findings revealthat the main functions for whichKhapsaipaeng folksongs areused are as greetings, telling stories, courting, etc. They possesssweet melodies andtheir contentisnot complicated. Descriptive language isused to depict theThai Song way of life. Khapsaipaeng folksongs aresung duringThai Song cultural activities and at festivals such as Inkon, callingback the guardian spirits, courting andannual festivals. In brief, Khapsaipaeng folksongs reflectThai Song cultural values and traditions, their beliefs, history, social situation and world view.