ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อความผูกพันของนักศึกษาและศิษย์เก่าหลักสูตร ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาภูมิคุ้มกัน (หลักสูตรนานาชาติ) คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล

Abstract

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อความผูกพันของนักศึกษาและศิษย์เก่าหลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาภูมิคุ้มกัน (หลักสูตรนานาชาติ) คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล 2) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความผูกพันของนักศึกษาและศิษย์เก่าฯ กับความเต็มใจแนะนำและทำประโยชน์ให้กับหลักสูตรฯ และ 3) จัดทำข้อเสนอแนะในการพัฒนากระบวนการสร้างความผูกพันต่อศิษย์เก่าและเป็นข้อมูลในการปรับปรุงหลักสูตรฯ ในปี 2570 ประชากรที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ นักศึกษาปัจจุบันและศิษย์เก่าของหลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาภูมิคุ้มกัน คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล แผนการเรียน 2.1 (สำหรับผู้จบการศึกษาระดับปริญญาโท) จำนวน 65 คน จึงเก็บข้อมูลแบบสำมะโน (Census) มีผู้ตอบแบบสอบถาม 39 คน (ร้อยละ 69.64) ข้อมูลถูกวิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนา เช่น ความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียรสัน ผลการศึกษาพบว่า นักศึกษาปัจจุบันและศิษย์เก่ามีความผูกพันต่อหลักสูตรฯ ในระดับมาก ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อความผูกพันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 เรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ได้แก่ ความภาคภูมิใจต่อหลักสูตรฯ (0.692), กิจกรรมเสริมหลักสูตร (0.541) และอาจารย์ผู้สอน (0.634) ส่วนปัจจัยที่ไม่มีความสัมพันธ์ต่อความผูกพัน ได้แก่ เจ้าหน้าที่สนับสนุน (0.304) สิ่งอำนวยความสะดวก (0.283) เพื่อนร่วมชั้นเรียนและเพื่อนร่วมห้องปฏิบัติการ (0.177) นอกจากนี้ยังพบว่า ความผูกพันมีความสัมพันธ์ต่อความเต็มใจที่จะทำประโยชน์ให้กับหลักสูตร (0.700) และความเต็มใจที่จะแนะนำหลักสูตรฯให้กับรุ่นน้องและคนรู้จัก (0.459) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 กล่าวโดยสรุป ผลการวิจัยนี้ชี้ว่า ความภาคภูมิใจต่อหลักสูตร กิจกรรมเสริมหลักสูตร และอาจารย์ผู้สอน เป็นปัจจัยสำคัญที่มีความสัมพันธ์ต่อระดับความผูกพันของนักศึกษาและศิษย์เก่า ซึ่งสามารถนำไปประยุกต์ใช้เพื่อวางแผนรักษาและพัฒนาระดับความผูกพันของนักศึกษาและศิษย์เก่าอย่างยั่งยืนต่อไป

This study aims to 1) understand what factors related to students' engagement in the Doctor of Philosophy program in Immunology at the Department of Immunology, Faculty of Medicine, Siriraj Hospital, 2) examine the relationship between student and alumni engagement and their willingness to recommend and contribute to the program, and 3) develop recommendations for enhancing the alumni engagement process and to provide input for the curriculum improvement in 2027. The population used in this study consists of current students and alumni of the Doctor of Philosophy program in Immunology at the Faculty of Medicine Siriraj Hospital, Plan 2.1 (for those with a master’s degree), totaling 65 individuals. Data were collected using a census method. Of these, 39 individuals responded to the questionnaire, resulting in a response rate of 69.64%. The data were analyzed using descriptive statistics, including frequency, percentage, mean, standard deviation, and Pearson’s r correlation coefficient. The results of this study showed a high level of engagement among current students and alumni with the curriculum. The factors that significantly relate to this engagement at the 0.01 statistical level (p ≤ 0.01), in order from highest to lowest were the curriculum pride (0.692), extracurricular activities (0.541), and faculty members (0.634). Factors that do not significantly relate to engagement include support staff (0.304), facilities (0.283), and classmates and lab partners (0.177). Additionally, the study found that engagement significantly impacts the willingness to related to the curriculum (0.700) and the willingness to recommend the curriculum to juniors and acquaintances (0.459) at the 0.01 statistical level (p ≤ 0.01). Overall, the research results indicated that pride in the curriculum, involvement in extracurricular activities, and the quality of teaching staff are critical factors related to the level of engagement among students and alumni. These results can be applied to plan for the sustainable maintenance and development of student and alumni engagement.