Publication: ปัจจัยที่มีอทธิพลต่อการสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิง
Issued Date
2551
Resource Type
Language
tha
Rights
มหาวิทยาลัยมหิดล
Bibliographic Citation
วารสารสุขศึกษา. ปีที่ 31, ฉบับที่ 108 (ม.ค.- เม.ย. 2551), 26-40
Suggested Citation
ธราดล เก่งการพานิช, มณฑา เก่งการพานิช, ลักขณา เติมศิริกุลชัย ปัจจัยที่มีอทธิพลต่อการสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิง. วารสารสุขศึกษา. ปีที่ 31, ฉบับที่ 108 (ม.ค.- เม.ย. 2551), 26-40. สืบค้นจาก: https://repository.li.mahidol.ac.th/handle/20.500.14594/64763
Research Projects
Organizational Units
Authors
Journal Issue
Thesis
Title
ปัจจัยที่มีอทธิพลต่อการสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิง
Alternative Title(s)
Factors Influencing on Young Women Smoking in Thailand
Other Contributor(s)
Abstract
ประเทศไทยมีหลายมาตรการที่มุ่งป้องกันและควบคุมการบริโภคยาสูบของวัยรุ่น หากแต่อัตรา
การสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิงยังคงมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น ดังนั้นการวิจัยเชิงสำรวจภาคตัดขวางนี้จึงมี
วัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมและปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิงอายุ
13-24 ปี ดำเนินการศึกษาในวัยรุ่นหญิงของสถาบันการศึกษาในระบบ 3 ระดับได้แก่ มัธยมศึกษา
ตอนต้น มัธยมศึกษาตอนปลายและอุดมศึกษา ทั้งในกรุงเทพฯ และปริมณฑลและต่างจังหวัด
โดยสุ่มตัวอย่างแบบแบ่งกลุ่มชั้นภูมิหลายขั้นตอน เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบสอบถามกับตัวอย่าง
จำนวน 3,093 คน ระหว่างเดือนพฤศจิกายน ถึงธันวาคม พ.ศ. 2550 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติความถี่
ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และความเสี่ยงสัมพัทธ์ Odds Ratio (OR)
ผลการศึกษาพบว่า อัตราการเคยสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิงแม้เพียง 1 ครั้ง ร้อยละ 13.1 และสูบบุหรี่
ปัจจุบันในรอบ 30 วัน และในรอบ 7 วัน ร้อยละ 6.3 และ 5.8 ตามลำดับ อัตราการสูบบุหรี่ของ
วัยรุ่นหญิงในกรุงเทพฯ สูงกว่าต่างจังหวัด และในระดับอุดมศึกษา (ร้อยละ 9.2) สูงกว่าระดับ
มัธยมศึกษาตอนต้นและตอนปลาย (ร้อยละ 4.2 และ 4.0) อายุเริ่มสูบต่ำสุดคือ 11 ปี สำหรับปัจจัย
ที่มีอิทธิพลต่อการสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิง พบว่า การมีเพื่อนสนิทสูบบุหรี่เป็นปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อ
การสูบบุหรี่สูงสุดถึง 18 เท่า (OR=18) เมื่อเปรียบกับกลุ่มไม่มีเพื่อนสูบบุหรี่ รองลงมาคือ
ทัศนคติที่ดีต่อการสูบบุหรี่ ซึ่งมีอิทธิพล 7.5 เท่า และ 4 ปัจจัยด้านค่านิยมเกี่ยวกับการสูบบุหรี่ของ
วัยรุ่นทั้งหญิงและชาย ได้แก่ สังคมยอมรับการสูบบุหรี่ของวัยรุ่นหญิง การสูบบุหรี่เป็นสัญลักษณ์ของ
คนสมัยใหม่ ผู้หญิงวัยเดียวกับท่านสูบบุหรี่ และสังคมยอมรับการสูบบุหรี่ของวัยรุ่นชาย มีอิทธิพล
ประมาณ 4 เท่า เช่นเดียวกันการมีมารดาสูบบุหรี่ มีอิทธิพลประมาณ 4 เท่า อีกทั้งยังพบ 3 ปัจจัย
เกี่ยวกับการเห็นโฆษณาและการส่งเสริมการขายของบริษัทบุหรี่ มีอิทธิพล 2-3 เท่า มากกว่านั้น
ที่น่าสนใจคือ ปัจจัยความรู้เกี่ยวกับโทษภัยจากการสูบบุหรี่ไม่พบความแตกต่างระหว่างวัยรุ่นหญิง
ที่สูบและไม่สูบบุหรี่
ผลการศึกษาเรียกร้องให้สถาบันการศึกษาและครอบครัวแสดงบทบาทและหน้าที่ในการ
อบรมขัดเกลาให้วัยรุ่นหญิงมีทัศนคติและค่านิยมที่ถูกต้องต่อการสูบบุหรี่ และมีทักษะชีวิตให้ห่างไกล
จากการสูบบุหรี่ รวมถึงการสร้างสิ่งแวดล้อมปลอดบุหรี่ และหน่วยงานรับผิดชอบด้านการบังคับใช้
กฎหมายควรหมั่นตรวจตราเพื่อไม่ให้เกิดการละเมิดกฎหมายควบคุมยาสูบ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการจำหน่าย
บุหรี่ให้แก่เด็กอายุต่ำกว่า 18 ปี
Thailand has had several protective and controllable measures for tobacco control among youths but the prevalence of young women smoking tended to increase. This cross-sectional survey aimed to explore the factors influencing on smoking behavior among young women students aged 13-24 years. This study was a school based survey of the women students which conducted in 2nd semester of academic year 2007. The target groups were composed of secondary school students (grade 7-9), high school students (grade 8-10) and the university students. The 3,093 questionnaires were completed from samples selected by the geographical areas, Bangkok and peripheral provinces and Non-Bangkok during November-December, 2007. The statistics to analyze were frequency, percentage, mean and Odds Ratio (OR). The results revealed that the prevalence of young women smoking at least one time in lifetime and during the past 30 days and 7 days were 13.1%, 6.4% and 5.8%. The higher rate was in Bangkok and peripheral. The highest rate of smoking was in the university students (9.2%) which were higher than secondary and high school (4.2% and 4.0%). The minimum age initiated smoking cigarette was 11 years. The greatest influent factor for young women smokers was having close friends who smoked cigarettes. It resulted in an 18 times greater chance than those without such friends (OR=18). This was followed by having a positive opinion on smoking which increased the risk of smoking by 7.5 times. Four other factors, general acceptance of young women smoking, smoking to be modern, sign of approval of women smoking in Thai society, and general acceptance of young men smoking, were factors related to a four times greater chance of smoking. And the same to young women students who have a mother who smokes had a nearly four fold chance of smoking (OR=3.7). Moreover, three factors regarding seeing advertising and marketing promotion of cigarettes’ company which increased the risk of smoking by 2-3 folds. And interestingly, having knowledge regarding the cigarettes’ harm was not different between young women smokers and non-smokers. The results point to the need for the educational and family institutions to actively protect and control young women from smoking by socializing and developing a model for helping young women students to have non-smoking life-experiences and live in smoke-free environments. Besides, the law enforcing organizations should inspect the violation to tobacco control law, especially sale to minors under 18 years.
Thailand has had several protective and controllable measures for tobacco control among youths but the prevalence of young women smoking tended to increase. This cross-sectional survey aimed to explore the factors influencing on smoking behavior among young women students aged 13-24 years. This study was a school based survey of the women students which conducted in 2nd semester of academic year 2007. The target groups were composed of secondary school students (grade 7-9), high school students (grade 8-10) and the university students. The 3,093 questionnaires were completed from samples selected by the geographical areas, Bangkok and peripheral provinces and Non-Bangkok during November-December, 2007. The statistics to analyze were frequency, percentage, mean and Odds Ratio (OR). The results revealed that the prevalence of young women smoking at least one time in lifetime and during the past 30 days and 7 days were 13.1%, 6.4% and 5.8%. The higher rate was in Bangkok and peripheral. The highest rate of smoking was in the university students (9.2%) which were higher than secondary and high school (4.2% and 4.0%). The minimum age initiated smoking cigarette was 11 years. The greatest influent factor for young women smokers was having close friends who smoked cigarettes. It resulted in an 18 times greater chance than those without such friends (OR=18). This was followed by having a positive opinion on smoking which increased the risk of smoking by 7.5 times. Four other factors, general acceptance of young women smoking, smoking to be modern, sign of approval of women smoking in Thai society, and general acceptance of young men smoking, were factors related to a four times greater chance of smoking. And the same to young women students who have a mother who smokes had a nearly four fold chance of smoking (OR=3.7). Moreover, three factors regarding seeing advertising and marketing promotion of cigarettes’ company which increased the risk of smoking by 2-3 folds. And interestingly, having knowledge regarding the cigarettes’ harm was not different between young women smokers and non-smokers. The results point to the need for the educational and family institutions to actively protect and control young women from smoking by socializing and developing a model for helping young women students to have non-smoking life-experiences and live in smoke-free environments. Besides, the law enforcing organizations should inspect the violation to tobacco control law, especially sale to minors under 18 years.