การรับรู้ภาระจากอาการ ภาระค่าใช้จ่าย กับคุณภาพชีวิตในผู้ป่วยไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม

Abstract

การวิจัยเชิงบรรยายนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาการรับรู้ภาระจากอาการ ภาระค่าใช้จ่าย และ คุณภาพชีวิตในผู้ป่วยไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม และศึกษาความ สัมพันธ์ระหว่างภาระจากอาการกับคุณภาพชีวิต และการรับรู้ภาระค่าใช้จ่ายกับคุณภาพชีวิตในผู้ป่วยไต เรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม กลุ่มตัวอย่างเป็น ผู้ป่วยไตเรื้อรังระยะสุดท้าย จำนวน 101 ราย เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเลือกตามความสะดวกที่เข้ารับการรักษาที่หน่วยไตเทียม โรง พยาบาลรามาธิบดีและโรงพยาบาลสถาบันโรคไตภูมิราชนครินทร์ระหว่างเดือนพฤษภาคม ถึง สิงหาคม 2558 เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบบันทึกอาการ แบบสอบถามภาระค่าใช้จ่าย และแบบสอบถามคุณภาพชีวิต EQ-5D และ SF-36 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ สถิติบรรยายและวิเคราะห์ความสัมพันธ์ด้วยสถิติ Pearson’s Product-Moment Correlation ผลการวิจัย พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีคุณภาพชีวิตปานกลาง มีการรับรู้ว่าค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไต เทียมเป็นภาระค่าใช้จ่ายในระดับปานกลาง และพบว่าการรับรู้ภาระค่าใช้จ่ายมีความสัมพันธ์ทางลบกับ คุณภาพชีวิต EQ-5D (VAS) ในระดับปานกลาง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ส่วนอาการที่พบบ่อยที่สุดคือ ผิวแห้ง อาการที่รุนแรงมากที่สุดคือ ปวดหลอดนำเลือด โดยพบว่าภาระจากอาการมีความสัมพันธ์ทางลบ กับคุณภาพชีวิต SF-36 ระดับสูงในมิติด้านร่างกายและคุณภาพชีวิตโดยรวม และระดับปานกลางในมิติ ด้านจิตใจอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ข้อค้นพบจากงานวิจัยนี้สามารถนำมาประยุกต์ใช้ในการประเมิน ผู้ป่วยทั้งในด้านภาระจากอาการและภาระค่าใช้จ่ายซึ่งมีความสำคัญและจำเป็นในการนำมาวางแผนการ ช่วยเหลือ และบรรเทาภาระจากอาการของผู้ป่วยและจัดหาแห่ล่งประโยชน์ ที่เป็นทั้งบทบาทอิสระของ พยาบาลที่สามารถจัดการได้โดยตรงและบทบาทร่วมกับทีมสหสาขาวิชาชีพในการดูแลผู้ป่วย ที่จะส่งเสริม ให้ผู้ป่วยกลุ่มนี้มีคุณภาพชีวิตที่ดีต่อไป

This descriptive correlational study aimed to explore symptom burdens, financial burdens, and quality of life (QoL), and its relationships in patients with end stage renal disease (ESRD) undergoing hemodialysis. The 101 ESRD patients were conveniently recruited from patients undergoing hemodialysis at Ramathibodi Hospital and the Bhumirajanagarindra Kidney Institute Hospital from May to August 2015. Research instruments in this study were: the Personal Data Questionnaire, the Dialysis Symptom Index, the Financial Burden Survey, the SF-36, and the EQ-5D. Descriptive statistics and Pearson’s Product-Moment Correlation Coefficient were used to analyze the data. The results revealed that ESRD patients undergoing hemodialysis had a moderate level QoL and a moderate perception of the financial burden. The financial burden had a significant and moderate negative relationship with EQ-5D QoL. Dry skin was reported as the most frequent symptom and vascular access pain was reported the most severe symptom. Symptom burden had a significant and strong negative relationship with physical domain and overall SF-36 QoL, and moderate negative relationship with mental domain. The study findings could be applied to the patient assessment in terms of symptom burden and financial burden for further comprehensive management. This is important information which could take into nursing care plan to relieve the patient’s symptoms, and provide comprehensive information including, resources and health insurance to decrease financial burden. These roles incorporate both independent role of nurses or interdependent role with a multidisciplinary team in determining the appropriate medications or other treatments for further comprehensive management which could enhance QoL in this population.