ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการกลับมาตรวจคัดกรองเบาหวานหลังคลอดในมารดาที่มีประวัติเป็นเบาหวานขณะตั้งครรภ์

Abstract

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาอิทธิพลของจำนวนครั้งของการคลอด ทัศนคติต่อภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ ชนิดของเบาหวานขณะตั้งครรภ์ การสนับสนุนทางสังคม ความพึงพอใจต่อการรับบริการ และสิทธิรักษาพยาบาล ต่อการกลับมารับการตรวจคัดกรองเบาหวานหลังคลอดของมารดาที่มีประวัติเป็นเบาหวานขณะตั้งครรภ์

รูปแบบการวิจัย: การวิจัยเชิงทำนาย

วิธีดำเนินการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างเป็นมารดาหลังคลอดที่ได้รับการวินิจฉัยภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ จำนวนทั้งหมด 120 ราย ที่นอนพักรักษาภายหลังคลอดที่หอผู้ป่วยหลังคลอดของโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่ง ในกรุงเทพมหานคร โดยใช้แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบสอบถามทัศนคติต่อภาวะเบาหวาน แบบสอบถามการสนับสนุนทางสังคม และแบบสอบถามความพึงพอใจต่อการรับบริการ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา สถิติไคสแควร์ และสถิติถดถอยโลจิสติค

ผลการวิจัย: จำนวนครั้งของการคลอด ทัศนคติต่อภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ ชนิดของเบาหวานขณะตั้งครรภ์ การสนับสนุนทางสังคม ความพึงพอใจต่อการรับบริการ และสิทธิรักษาพยาบาล สามารถร่วมกันอธิบายความแปรปรวนของการกลับมาตรวจคัดกรองเบาหวานหลังคลอด ได้ร้อยละ 37.3 (R2 = .37) โดยทัศนคติต่อภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ (OR = 15.67, 95%CI [3.42, 71.86]) และสวัสดิการรักษาพยาบาลข้าราชการ (OR = 8.69, 95%CI [1.38, 54.66]) สามารถทำนายการกลับมาตรวจคัดกรองเบาหวานหลังคลอดในมารดาที่มีประวัติเป็นเบาหวานขณะตั้งครรภ์ได้อย่างมีนัยสำคัญ (p < .05) สรุปและข้อเสนอแนะ: ทัศนคติต่อภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ และสิทธิรักษาพยาบาลมีผลต่อการกลับมาตรวจคัดกรองเบาหวานหลังคลอดในมารดาที่มีประวัติเป็นเบาหวานขณะตั้งครรภ์ ดังนั้น ควรส่งเสริมมารดาให้มีทัศนคติที่ดี เชิงบวกต่อภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ และส่งเสริมนโยบายการเข้าถึงสิทธิการรักษาที่ครอบคลุมการตรวจคัดกรองเบาหวานหลังคลอด

Purpose: To examine the influence of parity, attitude towards gestational diabetes, classification of gestational diabetes, social support, service satisfaction, and health insurance on returning for postpartum diabetes screening among mothers with a history of gestational diabetes mellitus.

Design: Predictive research design.

Methods: The study subjects included postpartum mothers diagnosed with gestational diabetes who was admitted after delivery at the postpartum ward in a university hospital, Bangkok. Data were collected using the demographic information questionnaire, the attitude toward gestational diabetes questionnaire, the social support questionnaire, and the satisfaction toward services questionnaire. Descriptive statistics, chi-square test, and binary logistic regression were used to analyze data. Main findings: The study found that the parity, attitude toward gestational diabetes, classification of gestational diabetes, social support, service satisfaction, and health insurance could together account for 37.3 % (R2 = .37) of the variance explained in the postpartum follow-up screening for diabetes in mothers with gestational diabetes mellitus. The attitude toward gestational diabetes mellitus (OR = 15.67, 95%CI [3.42, 71.86]) and Civil Servant Medical Benefit Scheme (OR = 8.69, 95%CI [1.38, 54.66]) could significantly predict postpartum follow-up screening for diabetes in the mothers (p < .05).

Conclusion and recommendations: The attitude towards gestational diabetes mellitus and Civil Servant Medical Benefit Scheme could predict postpartum follow-up for diabetes screening in mothers with gestational diabetes mellitus. Therefore, positive attitude toward gestational diabetes mellitus should be established among the mothers and promote policies regarding accessibility to health insurance that covers postpartum diabetes screening.