การประเมินเพื่อพัฒนาการดำเนินงานตามนโยบายโครงการ 3 ล้าน 3 ปี เลิกบุหรี่ทั่วไทยเทิดไท้องค์ราชันระดับพื้นที่ : กรณีศึกษาจังหวัดสมุทรสาครและเพชรบุรี

Abstract

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลกระบวนการดำเนินงาน (ระยะที่ 1) โครงการ 3 ล้าน 3 ปี เลิกบุหรี่ทั่วไทย เทิดไท้องค์ราชันระดับพื้นที่ : กรณีศึกษา จังหวัดสมุทรสาครและเพชรบุรี และศึกษาปัญหาและอุปสรรคในการดำเนินโครงการ 3 ล้าน 3 ปี เป็นการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์กับกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 189 คน วิเคราะห์ด้วยสถิติ เชิงพรรณนา ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ร่วมกับวิธิการวิเคราะห์ เนื้อหา ผลการศึกษา พบว่า 1) กระบวนการดำเนินงาน แบ่งเป็น 3 ระดับ คือ 1) ระดับจังหวัด โดยสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเป็นแกนหลักจัดประชุมและ ประชาสัมพันธ์โครงการให้กับสาธารณสุขอำเภอทุกอำเภอ เพื่อรับทราบนโยบาย 2) ระดับอำเภอ โดยสาธารณสุขอำเภอแต่ละอำเภอจัดประชุมและประชาสัมพันธ์ โครงการให้กับเจ้าหน้าที่ รพ.สต. ทุกโรงพยาบาลที่อยู่ในความรับผิดชอบ เพื่อรับทราบ นโยบาย และนำไปขับเคลื่อนในพื้นที่ 3) ระดับตำบล โดยเจ้าหน้าที่ รพ.สต. จัดประชุม และประชาสัมพันธ์โครงการ ทำหน้าที่เป็นพี่เลี้ยงให้กับอาสาสมัครสาธารณสุขประจำ หมู่บ้าน (อสม.) ที่เป็นแกนนำ โดยให้ อสม.ชักชวนผู้ที่สูบบุหรี่ และคนในครอบครัว ตระหนักถึงโทษและพิษภัยบุหรี่ ให้ผู้สูบบุหรี่ ลด ละ และเลิกบุหรี่ พร้อมสมัครใจเข้า ร่วมโครงการ 3 ล้าน 3 ปี 2) ปัญหาอุปสรรคในการดำเนินงาน พบว่า การติดตาม กำกับ และควบคุมการดำเนินงานไม่ต่อเนื่อง การสื่อสารและการรับรู้โครงการมีความเข้าใจไม่ ตรงกัน ไม่มีการบูรณาการอย่างมีส่วนร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการถ่ายทอด ข้อมูลโครงการจากผู้เข้าอบรมไม่ครบถ้วน ข้อเสนอแนะ ผู้รับผิดชอบหลักควรประชาสัมพันธ์โครงการฯ อย่างต่อเนื่อง ประชุมติดตามงานและประเมินผลอย่างต่อเนื่อง ควรมีการสื่อสารให้เข้าใจตรงกัน ระหว่างผู้รับผิดชอบหลักกับเจ้าของโครงการ 3 ล้าน 3 ปี เพื่อให้การดำเนินงานเป็นไป ในทิศทางเดียวกัน

This research aimed to evaluate the implementation process (phase 1) and study the problems and obstacles in implementing of the project. The data was collected through questionnaire and in-depth interviews. The samples were 189. Descriptive statistics were analyzed for percentage, mean and standard deviation. Together with content analysis methods. The result showed that the process of implementing was executed by three top-down levels of authorized agencies : 1) At the provincial level, the public health offices were instrumental in conducting meetings and public relations campaigns and defining policies for the district health offices. 2) At the district level, the health offices arranged the meetings for policies and carried out public relations campaigns for the staff of the responsible THPHs. Officials from the THPHs put policies into practice locally thereafter. 3) At the tambon level, the staff of the THPHs was in charge of mentoring, conducting meetings and public relations campaigns for the leading VHVs. The policy campaigns were passed on to the VHVs so that they were able to persuade and educate smokers and their family members about the significance of the effect and the harm of smoking. Those who smoke, subsequently, reduce smoking, quit smoking, and voluntarily participate in “The 3-million 3-year Thailand-wide quit the smoking project for King”. The following problems and obstacles in implementing the project were realized. There was no follow-up and supervision over the work of related officials in the ongoing operation. Communication and perception of the project were incomprehensible. There was a lack of integrated involvement with relevant agencies. The transmission of information about the project from authorized training agencies to participants was incomplete. “The 3-million 3-year Thailand-wide quit smoking project for King” should be promoted continuously. The meetings for ongoing monitoring and evaluation should be arranged constantly. To accomplish the work and move forward in the same direction, the government agencies and project manager should have good cooperation.