ประสิทธิผลของกระบวนการจัดการความรู้ต่อความรู้และการจัดการปัญหาความดันโลหิตสูงของผู้สูงอายุ

Abstract

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาประสิทธิผลของกระบวนการจัดการความรู้ และสังเคราะห์แนวปฏิบัติที่ดีในการจัดการปัญหาความดันโลหิตสูงของผู้สูงอายุที่ไม่สามารถควบคุมภาวะความดันโลหิตสูง รูปแบบการวิจัย: เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม วิธีดําเนินการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้สูงอายุที่มีภาวะความดันโลหิตสูง ซึ่งสามารถควบคุมความดันโลหิตได้ และมีค่าความดันโลหิตไม่เกิน 140/90 มม.ปรอท จํานวน 30 คน คัดเลือกผู้สูงอายุแบบเจาะจงจากสมาชิกโครงการส่งเสริมสุขภาพ คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็น แบบสอบถามวัดความรู้ และพฤติกรรมการจัดการปัญหาความดันโลหิตสูง แนวคําถามในการประชุมกลุ่มชุมชนนักปฏิบัติและแบบสัมภาษณ์เชิงลึก จัดประชุมกลุ่มชุมชนนักปฏิบัติโดยใช้กระบวนการจัดการความรู้ เดือนละ 1 ครั้ง นาน 6 เดือน ผลการวิจัย: การวิจัยครั้งนี้พบว่า กระบวนการจัดการความรู้มีประสิทธิผลต่อการจัดการปัญหาสุขภาพของผู้สูงอายุที่มีภาวะความดันโลหิตสูง ทั้งในด้านความรู้และพฤติกรรมการจัดการปัญหาความดันโลหิตสูง โดยเฉพาะในด้านการรับประทานอาหาร ด้านการสังเกตอาการผิดปกติและการแก้ไขปัญหา และโดยรวม แนวปฏิบัติที่ดีของกลุ่มในการควบคุมภาวะความดันโลหิตสูง คือ ออกกําลังกายอย่างถูกต้องตามหลักการ รับประทานอาหารไม่หวาน ไม่มัน ไม่เค็ม รับประทานผักผลไม้ ควบคุมอารมณ์/จิตใจ รับประทานยา อยู่ในสิ่งแวดล้อมและอากาศที่ดี และสังเกตอาการเปลี่ยนแปลง สรุปและข้อเสนอแนะ: ควรพัฒนากลุ่มผู้สูงอายุกลุ่มนี้ให้เป็นชุมชนนักปฏิบัติที่มีการจัดกิจกรรมต่อเนื่องสม่ําเสมอเพื่อความยั่งยืนในการจัดการปัญหาความดันโลหิตสูง

Purpose: This study aimed to evaluate the effects of the knowledge management on knowledge and management of hypertension, and to synthesize good practices in managing blood pressure of the hypertensive elderly patients.Designs: Participatory action research.Methods: A purposive sampling of 30 elders who had hypertension and were able to control BP ≤ 140/90 mm Hg was recruited. The measurements included knowledge and behavior on hypertensive management questionnaires, and the interview guides for the focus group and in-depth interviews. The participants attended the meeting for community of practice in the knowledge management process once a month for six months.Main findings: The results showed that knowledge management processes effect on health problem management of elders with controlled hypertension in both knowledge and behavioral practices especially in diet, observation of symptoms and problem-solving and overall behaviors (p < .05). The guidelines of good practice to control participants’ blood pressure were adhered to, including basic exercise principles, avoidance of sugar, fat, and salt in their diet, eating more fruit and vegetables, stress management, taking medication, living in a good environment without air pollution, and observation of symptoms. Conclusion and recommendations: The findings recommended that the Community of Practice for these elders with hypertension be developed and maintained their activities to sustainably manage their hypertensive problems.