การอนุรักษ์อาคารไม้สักทอง : กรณีศึกษาหมู่พระที่นั่งพระราชนิเวศน์มฤคทายวัน
15
Issued Date
2558
Copyright Date
2558
Resource Type
Language
tha
File Type
application/pdf
No. of Pages/File Size
ก-ฌ, 159 แผ่น : ภาพประกอบ
Access Rights
open access
Rights
ผลงานนี้เป็นลิขสิทธิ์ของมหาวิทยาลัยมหิดล ขอสงวนไว้สำหรับเพื่อการศึกษาเท่านั้น ต้องอ้างอิงแหล่งที่มา ห้ามดัดแปลงเนื้อหา และห้ามนำไปใช้เพื่อการค้า
Rights Holder(s)
มหาวิทยาลัยมหิดล
Bibliographic Citation
วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม. (วัฒนธรรมศึกษา))--มหาวิทยาลัยมหิดล, 2558
Suggested Citation
ภัทรนิษฐ์ พูแก้ว การอนุรักษ์อาคารไม้สักทอง : กรณีศึกษาหมู่พระที่นั่งพระราชนิเวศน์มฤคทายวัน. วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม. (วัฒนธรรมศึกษา))--มหาวิทยาลัยมหิดล, 2558. สืบค้นจาก: https://repository.li.mahidol.ac.th/handle/123456789/92865
Title
การอนุรักษ์อาคารไม้สักทอง : กรณีศึกษาหมู่พระที่นั่งพระราชนิเวศน์มฤคทายวัน
Alternative Title(s)
Conservation of a teakwood building, case study : Mrigadayavan Palace
Author(s)
Advisor(s)
Abstract
งานวิจัยชิ้นนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคุณค่าทางมรดกวัฒนธรรมของพระราชนิเวศน์มฤคทายวัน รวมถึงศึกษาลักษณะของความเสื่อมสภาพของอาคารและสาเหตุที่เกิดความเสื่อมของอาคาร เพื่อวิเคราะห์แนวทางการรักษาสภาพทางกายภาพทั้งของพื้นที่ศึกษาและพื้นที่ใกล้เคียง โดยใช้ข้อมูลจากเอกสารและข้อมูลภาคสนาม จากการสำรวจ สังเกต สัมภาษณ์ ผลการวิจัยพบว่าความเสื่อมโทรมของอาคารไม้มีตัวแปรสำคัญทั้งจากธรรมชาติและมนุษย์ จากการประเมินคุณค่าของอาคารตามหลักสากลในการประเมินคุณค่ามรดกวัฒและเกณฑ์ของกรมศิลปากรพบว่าอาคารมีคุณค่าที่สำคัญในด้านรูปแบบสถาปัตยกรรมและวัสดุอาคารคือไม้สัก ดังนั้นการรักษาความแท้ (Authenticity) นอกจากรูปแบบอาคารแล้ว สี วัสดุ และการใช้สอยอาคารในปัจจุบันเป็นสิ่งสำคัญ จากการศึกษาพบว่าปัญหาจากการบูรณะภายใต้การอนุรักษ์ของกรมฯ มีสองประการ 1) การบันทึกข้อมูล ขั้นตอนการบูรณะไม่ครบถ้วน 2) ขาดคู่มือดูแลอาคารภายหลังการบูรณะอาคาร มีการปรับปรุงเพื่อเปิดเป็นพิพิธภัณฑ์แหล่งเรียนรู้ทางประวัติศาสตร์ สถาปัตยกรรม ขนบธรรมเนียมวัฒนธรรม และเปิดให้บุคคลภายนอกเข้าชม ส่งผลกระทบโดยตรงต่อความเสื่อมโทรมโครงสร้างและวัสดุ นอกจากนี้ยังมีการปรับแต่งบริบทของพื้นที่เพื่อรองรับการท่องเที่ยว เช่น การปลูกแนวต้นสนหน้าทะเล การจัดแต่งสวนประดิษฐ์ การถมพื้นที่เพื่อเป็นสร้างสนามหญ้าซึ่งในการดูแลสวนและสนามหญ้าต้องใช้น้ำจำนวนมาก พบว่าความชื้นจากการดูแลสวนจะส่งผลกระทบต่ออาคารไม้ทั่วบริเวณ การเปลี่ยนระบบการรดน้ำต้นไม้เป็นสปริงเกิลทำให้น้ากระเด็นไปกระทบอาคารเป็นเวลานานทำให้วัสดุเริ่มเสื่อมสภาพ ส่วนการปรับเส้นทางการเดินชม การถมพื้นที่เพื่อสร้างเส้นทางเดินชมโบราณสถาน การขุดปรับพื้นทรายรอบอาคาร มีผลกระทบต่อความเสื่อมสภาพของฐานรากเกิดการแตกร้าวของพื้นคอนกรีตอาคารและภาพลักษณ์ของพื้นที่รอบอาคาร ข้อเสนอแนะในงานชิ้นนี้ควรมีการพิจารณาการรับพื้นที่ และการดูแลรักษาให้มีผลกระทบต่ออาคารให้น้อยที่สุดเท่าที่จะเป็นได้ อาทิ การปรับระบบสปริงเกิลให้ส่งผลกระทบต่ออาคารน้อยที่สุด และควรมีการฝึกอบรมผู้ดูแลหรือทำงานที่เกี่ยวข้องกับอาคารเข้าใจถึงสาเหตุปัญหาและวิธีการในการอนุรักษ์
The research aims to examine the heritage value of Mrigadayavan Palace and its cause of decay in order to find out guidance for conserving the physical condition of the palace and the vicinity areas. The data is derived from documents and fieldworks employing survey, observation and interview. It is found that the cause of decay of the building is both nature and human. According to the international criteria for heritage evaluation and the criteria of the Fine Arts Department (FAD), the significance of the building focuses on the architectural style and material, which is golden teakwood. Therefore, the authenticity of the building includes not only architectural style but also color, material and present use of the building. It is found that the past conservation work by FAD had two major issues: 1) the documentation was incomplete and 2) it lacked a manual for daily maintenance. After the conservation work, the building was adapted to be a museum presenting history, architecture and culture. The building was then open to the public and that affects the decayed structure and building material. Moreover, the landscape was also adjusted to accommodate visitors. For example, a row of pine tree was planted at the beach and a new garden and lawn were introduced. The maintenance of the new garden and lawn requires lots of water and greatly increases the moisture of the building. The new sprinkler system was introduced but created more problems as the water splashes on to the building which started to decay. The change of the visiting route, building of the walking route, and adjusting the sand level around the building affect the decay of the foundation, concrete floor, and the overall image of the building. The research suggests that any change and daily maintenance should be reconsidered to decrease its impact on the building. For example, the sprinkler system should be readjusted to have as little impact as possible. There should be training for staffs to enhance understanding of the cause of decay and conservation techniques.
The research aims to examine the heritage value of Mrigadayavan Palace and its cause of decay in order to find out guidance for conserving the physical condition of the palace and the vicinity areas. The data is derived from documents and fieldworks employing survey, observation and interview. It is found that the cause of decay of the building is both nature and human. According to the international criteria for heritage evaluation and the criteria of the Fine Arts Department (FAD), the significance of the building focuses on the architectural style and material, which is golden teakwood. Therefore, the authenticity of the building includes not only architectural style but also color, material and present use of the building. It is found that the past conservation work by FAD had two major issues: 1) the documentation was incomplete and 2) it lacked a manual for daily maintenance. After the conservation work, the building was adapted to be a museum presenting history, architecture and culture. The building was then open to the public and that affects the decayed structure and building material. Moreover, the landscape was also adjusted to accommodate visitors. For example, a row of pine tree was planted at the beach and a new garden and lawn were introduced. The maintenance of the new garden and lawn requires lots of water and greatly increases the moisture of the building. The new sprinkler system was introduced but created more problems as the water splashes on to the building which started to decay. The change of the visiting route, building of the walking route, and adjusting the sand level around the building affect the decay of the foundation, concrete floor, and the overall image of the building. The research suggests that any change and daily maintenance should be reconsidered to decrease its impact on the building. For example, the sprinkler system should be readjusted to have as little impact as possible. There should be training for staffs to enhance understanding of the cause of decay and conservation techniques.
Description
วัฒนธรรมศึกษา (มหาวิทยาลัยมหิดล 2558)
Degree Name
ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต
Degree Level
ปริญญาโท
Degree Department
สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเชีย
Degree Discipline
วัฒนธรรมศึกษา
Degree Grantor(s)
มหาวิทยาลัยมหิดล