ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียน ในพื้นที่ตำบลในวงเหนือ อำเภอละอุ่น จังหวัดระนอง

Abstract

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชทางการเกษตรของเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียน ในพื้นที่ตำบลในวงเหนือ อำเภอละอุ่น จังหวัดระนอง โดยใช้แบบสอบถามที่สร้างขึ้นเองเก็บข้อมูลส่วนบุคคล, การเข้าถึงอุปกรณ์ป้องกันสารเคมีกำจัดศัตรูพืช, การสนับสนุนทางสังคมในการป้องกันการรับสัมผัสสารเคมีกำจัดศัตรูพืช, ความรู้, ทัศนคติ และการปฏิบัติตัวในการป้องกันตนเองจากการใช้สารเคมีของเกษตรกร จำนวน 136 คน จากนั้นวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรด้วยวิธีการทดสอบแบบไคสแควร์ (Chi-square test) หรือการทดสอบของฟิชเชอร์ (Fisher's exact test) ที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติ 0.05 ผลการวิจัยพบว่า พฤติกรรมการป้องกันตนเองจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืชอยู่ในระดับดี ร้อยละ 82.4 โดยเกษตรกรส่วนใหญ่ให้ความสำคัญกับการรับสัมผัสสารเคมีผ่านทางปาก การหายใจ และการรับสัมผัสทางผิวหนัง ตามลำดับ แต่ละเลยช่องทางเข้าสู่ผิวหนังในส่วนที่เสื้อผ้าไม่สามารถปกปิดได้ เช่น มือ หน้า ลำคอ นอกจากนี้ เกษตรกรส่วนหนึ่งมักไม่อ่านฉลากที่ติดมากับภาชนะบรรจุสารเคมีทุกครั้ง ไม่ผสมสารเคมีตามอัตราส่วนที่กำหนดทุกครั้ง ไม่ตรวจเช็คการรั่วซึมของอุปกรณ์ก่อนนำมาฉีดพ่นทุกครั้ง ไม่ทำการเตรียมน้ำไว้ชำระร่างกายในกรณีเกิดเหตุฉุกเฉิน ซึ่งเป็นพฤติกรรมที่ส่งเสริมให้มีความเสี่ยงมากขึ้น เมื่อทำการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปร ผลการศึกษาพบว่า รายได้, ระยะเวลาในการฉีดพ่นสารเคมีต่อครั้ง, ประวัติการเจ็บป่วยจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช และทัศนคติเกี่ยวกับการป้องกันสารเคมีกำจัดศ