การศึกษาปัจจัยที่สัมพันธ์กับความเหนื่อยหน่ายของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง ในโรงพยาบาลภูมิพลอดุลยเดช กรมแพทย์ทหารอากาศ

Abstract

การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงสำรวจ เพื่อศึกษาปัจจัยที่สัมพันธ์กับความเหนื่อยหน่ายของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในโรงพยาบาลภูมิพลอดุลยเดช กรมแพทย์ทหารอากาศ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในงานวิจัยเป็นผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่เข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลภูมิพลอดุลยเดช จำนวน 108 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ 1) แบบบันทึกข้อมูลทั่วไป 2) แบบสอบถามสัมพันธภาพในครอบครัว 3) แบบสอบถามแรงสนับสนุนทางสังคม 4) แบบประเมินความเหนื่อยหน่าย โดยแบบสอบถามข้อที่ 2-4 ผ่านการตรวจสอบค่าความเชื่อมั่นได้ .78, .90 และ .82 ตามลำดับ และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยโปรแกรมสำเร็จรูปทางสถิติ โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา และสถิติ Pearson’s Correlation Coefficient ผลการศึกษา พบว่า เพศ อายุ ระดับการศึกษา รายได้ของครอบครัว ไม่มีความสัมพันธ์กับความเหนื่อยหน่ายของผู้ดูแล ส่วนสุขภาพจิตใจ ความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันของผู้ป่วย สัมพันธภาพในครอบครัว และแรงสนับสนุนทางสังคม มีความสัมพันธ์กับความเหนื่อยหน่ายของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองอย่างมีนัยยะสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 (r=−.340, −.193, −.275, −.392 ตามลำดับ) การนำผลของสารนิพนธ์ไปใช้ ผลการศึกษาครั้งนี้มีข้อเสนอแนะให้ตระหนักถึงความสำคัญของผู้ดูแล โดยการสำรวจเพื่อประเมินภาวะความเหนื่อยหน่ายของผู้ดูแล และพัฒนาโปรแกรมการให้คำปรึกษาเพื่อป้องกันความเหนื่อยหน่ายของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองต่อไป

The purpose of this survey research was to study the burnout-related factors among caregivers of stroke patients at Bhumibol Adulyadej Hospital under Directorate of Medical Services, Royal Thai Air Force. The samples used in this study were 108 caregivers of stroke patients. Research instruments included 1) personal data, 2) family relationships questionnaire, 3) social support questionnaire, and 4) Maslach Burnout Inventory. The reliabilities of the second to the fourth sections were .78, .90, and .82, respectively. Data were analyzed using descriptive statistics and Pearson’s Correlation Coefficient. The study findings showed that sex, age, education, and family income had no relationship with caregiver burnout. However, mental health, the ability to carry out the daily living of the patient, family relationships, and social support were correlated with burnout in caregivers of stroke patients at a statistical level of .05 (r=−.340, −.193, −.275, −.392, respectively). IMPLICATION OF THE THESIS: The results of this study can be used to assess caregiver burnout and develop a counseling program for preventing burnout in caregivers of stroke patients.