ภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของพระธุดงค์ที่เข้ารับการตรวจสุขภาพเนื่องในเทศกาลวันวิสาขบูชาประจำปี 2549
Issued Date
2549
Resource Type
Language
tha
File Type
application/pdf
No. of Pages/File Size
32.5 mb
Call No.
W85 ภ476 2549
Rights
มหาวิทยาลัยมหิดล
Rights Holder(s)
ศูนย์ส่งเสริมพระพุทธศาสนาแห่งประเทศไทย
Suggested Citation
บุญเลิศ จันทราภาส, ภานุวิชญ์ พุ่มหิรัญ, สายัณห์ สวัสดิ์ศรี, วันเพ็ญ แก้วปาน, ดาบศักดิ์ กองสมุทร, บุญเติม แสงดิษฐ (2549). ภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของพระธุดงค์ที่เข้ารับการตรวจสุขภาพเนื่องในเทศกาลวันวิสาขบูชาประจำปี 2549. สืบค้นจาก: https://repository.li.mahidol.ac.th/handle/20.500.14594/58658
Title
ภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของพระธุดงค์ที่เข้ารับการตรวจสุขภาพเนื่องในเทศกาลวันวิสาขบูชาประจำปี 2549
Alternative Title(s)
Health status and health behavior of monks receiving health examination services on Visakabhucha Day, 2006
Other Contributor(s)
Abstract
พระภิกษุมีความสำคัญต่อการจรรโลงและเผยแพร่ธรรมะของศาสนาพุทธเป็นอย่างยิ่งแต่พบว่ามักไม่ค่อยได้รับการตรวจสุขภาพและการรักษาทางการแพทย์ เนื่องจากสาเหตุหลายประการได้แก่มีการเดินธุดงค์โดยการเดินทางไกลและความไม่สะดวกในการเข้าถึงบริการ การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาวะสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของพระธุดงค์ที่เข้ารับบริการตรวจสุขภาพเนื่องในวันวิสาขบูชา ประจำปี พ.ศ. 2549 จำนวน 308 รูป เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ การตรวจร่างกาย การตรวจสายตา และการตรวจทางห้องปฏิบัติการโดยการเจาะเลือด การเอ๊กซ์เรย์ปอด การตรวจคลื่นหัวใจ การตรวจสุขภาพช่องปาก การตรวจสายตา และการตรวจความหนาแน่นกระดูก วิเคราะห์ข้อมูลโดยสถิติค่าร้อยละ และค่าเฉลี่ยมัชฌิมเลขคณิต
ผลการวิจัยพบว่า ในส่วนการรับรู้ต่อภาวะสุขภาพของตนเองอยู่ในระดับแข็งแรงดี ร้อยละ 47.9 ผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการพบว่ามีความเข้มข้นโลหิตต่ำกว่าปกติ ร้อยละ 38.9 มีน้ำตาลในเลือดสูง ร้อยละ 2.0 มีระดับไขมันในเลือดสูง ร้อยละ 54.5 มีภาวะโภชนาการโดยมีน้ำหนักเกินและอ้วน ร้อยละ 43.6 และ 20.0 ตามลำดับ และความดันโลหิตสูง ร้อยละ 4.4 ผลการตรวจสายตาพบสายตาผิดปกติ ร้อยละ 20.0 ผลเอ็กซเรย์ปอดพบผิดปกติ ร้อยละ 3.0 สุขภาพช่องปากมีปัญหา ร้อยละ 60.0 ผลการตรวจคลื่นหัวใจพบผิดปกติ ร้อยละ 20.0 รวมทั้งมีภาวะต่อมลูกหมากโตรุนแรงเล็กน้อย ร้อยละ 73.2 และมีภาวะกระดูกบาง ร้อยละ 19.1 สำหรับพฤติกรรมเสี่ยงทางสุขภาพ พบว่าสูบบุหรี่ทุกวัน ร้อยละ 39.0 และสูบบุหรี่เกิน 20 มวนต่อวันขึ้นไป ร้อยละ 11.8 มีประวัติดื่มสุราก่อนบวช ร้อยละ 79.7 มีการสักร่างกาย ร้อยละ 46.5 เคยประสบอุบัติเหตุ ร้อยละ 10.2 พฤติกรรมการบริโภคอาหารฉันอาหารลันละ 1 มื้อ ร้อยละ 50.6 โดยได้รับสารอาหารไม่ครบ 5 หมู่ ร้อยละ 47.0 ดื่มน้ำบรรจุขวดร้อยละ 50.0 ดื่มเครื่องดื่มบำรุงกำลังบางครั้ง ร้อยละ 86.7 และดื่มทุกวัน ร้อยละ 40.0 พฤติกรรมการขับถ่ายจะไปทุ่ง ร้อยละ 50.3 และไม่สวมรองเท้าเดินธุดงค์ ร้อยละ 78.7 โรคประจำตัวที่พบมากที่สุดคือ โรคภูมิแพ้ร้อยละ 1.5 และโรคกระเพาะอาหาร ร้อยละ 1.2 เมื่อเปรียบเทียบผลการตรวจสุขภาพระหว่างปี 2548 และปี 2549 พบว่าปี 2549พระธุดงค์มีภาวะโภชนาการเกินสูงขึ้นจากเดิม มีภาวะกระดูกบางเพิ่มขึ้น มีพฤติกรรมเสี่ยงทางสุขภาพโดยสูบบุหรี่ทุกวัน และดื่มเครื่องดื่มบำรุงกำลังเพิ่มขึ้นจากปี 2548 การบริการตรวจสุขภาพครั้งนี้พระธุดงค์มีความพึงพอใจต่อบริการตรวจสุขภาพในระดับมาก ร้อยละ 78.9 และเห็นว่าควรมีการจัดบริการตรวจสุขภาพทุกปีสูงถึง ร้อยละ 98.2 รวมทั้งการให้ความรู้เป็นบริการที่ดีมาก ร้อยละ 80.0
ผลการวิจัยมีข้อเสนอแนะในการจัดโครงการดูแลสุขภาพแก่พระธุดงค์โดยสถานบริการสาธารณสุขควรมีการให้ความรู้ และมีการประสานงานกับสถานบริการสาธารณสุขที่ดูแลรับผิดชอบในพื้นที่ เพื่อให้การดูแลต่อเนื่องแก่พระธุดงค์ที่มีภาวะสุขภาพผิดปกติ ควรศึกษาหารูปแบบการสร้างเสริม พฤริกรรมการดูแลสุขภาพที่ถูกต้องแก่พระธุดงค์ รวมทั้งสร้างความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชนในการดำเนินการดูแลสุขภาพประจำปีเพื่อสร้างเสริมภาวะสุขภาพและคุณภาพชีวิตที่ดีแก่พระธุดงค์ และภิกษุอย่างยั่งยืน
Monk has important roles in promote Buddhist. However, monks usually do not receive health examination service and treatment due to several reasons including inaccessibility of health services. The objective of this study was to examine health status and health behavior of 308 monks receiving health examination services on Visakabhucha Day, 2006. Data were collected by interview, health examination, and laboratory analysis including blood test, chest X-ray, EKG, oral health examination, visual acuity test, and bone density measurement. Data analysis was performed by using percentage and mean. Results showed that most of the monks perceived their health status as good (47.9%) Laboratory analysis revealed that 38.9% had hematocrit less than normal, 2.0% has high blood sugar, 54.5% had hyperlipidemia. About 43.6% were overweight and 20.0% were obese. Abnormal visual acuity, abnormal chest X-ray, oral health problem, and abnormal EKG was found 20.0%, 3.0%, 60.0%, and 20.0% respectively. About 73.2% has slightly benign prostatic hypertrophy and 19.1% has osteopenia. Regarding health risk behaviors, 39.0% smoked every day, 11.8% smoked more than 20 cigarettes per day, 79.7% drank alcohol before entering monkhood, 46.5% has tattoo and 10.2% experienced having accident. In terms of eating behaviors, most of them has 1 meals per day (50.6%) and 47.6% indicated that they did not have five food group in a day and 47.6% had bottle water 86.7% had caffeine drink sometimes and 4.0% had caffeine drinks everyday. About 50.3% did not use toilet and 78.7% did not wear sandal while walking. Personal illnesses most frequently reported were allergy (1.5%) and gastritis (1.2%). Comparing health examination between the year 2005 and 2006, it was found that monks had increased overweight and osteopenia as well as increased use of tobacco and caffeine drinks. For this health examination, most of the monks highly satisfied with the service received (78.9%), gained knowledge from health education (80.0%), and would like service to be provided every year (98.2%). Findings suggest that, to promote nun’s health, health personal and health service center should provide proactive health service by providing health education to monks. Services should be coordinated with the public health center in the responsible areas to ensure continuous care for monks with health problems. Appropriate health promotion model for monks should also be developed. To promote sustainable health and quality of life of monks, collaborative action between governmental and private agencies to provide annual health examination should be enhanced.
Monk has important roles in promote Buddhist. However, monks usually do not receive health examination service and treatment due to several reasons including inaccessibility of health services. The objective of this study was to examine health status and health behavior of 308 monks receiving health examination services on Visakabhucha Day, 2006. Data were collected by interview, health examination, and laboratory analysis including blood test, chest X-ray, EKG, oral health examination, visual acuity test, and bone density measurement. Data analysis was performed by using percentage and mean. Results showed that most of the monks perceived their health status as good (47.9%) Laboratory analysis revealed that 38.9% had hematocrit less than normal, 2.0% has high blood sugar, 54.5% had hyperlipidemia. About 43.6% were overweight and 20.0% were obese. Abnormal visual acuity, abnormal chest X-ray, oral health problem, and abnormal EKG was found 20.0%, 3.0%, 60.0%, and 20.0% respectively. About 73.2% has slightly benign prostatic hypertrophy and 19.1% has osteopenia. Regarding health risk behaviors, 39.0% smoked every day, 11.8% smoked more than 20 cigarettes per day, 79.7% drank alcohol before entering monkhood, 46.5% has tattoo and 10.2% experienced having accident. In terms of eating behaviors, most of them has 1 meals per day (50.6%) and 47.6% indicated that they did not have five food group in a day and 47.6% had bottle water 86.7% had caffeine drink sometimes and 4.0% had caffeine drinks everyday. About 50.3% did not use toilet and 78.7% did not wear sandal while walking. Personal illnesses most frequently reported were allergy (1.5%) and gastritis (1.2%). Comparing health examination between the year 2005 and 2006, it was found that monks had increased overweight and osteopenia as well as increased use of tobacco and caffeine drinks. For this health examination, most of the monks highly satisfied with the service received (78.9%), gained knowledge from health education (80.0%), and would like service to be provided every year (98.2%). Findings suggest that, to promote nun’s health, health personal and health service center should provide proactive health service by providing health education to monks. Services should be coordinated with the public health center in the responsible areas to ensure continuous care for monks with health problems. Appropriate health promotion model for monks should also be developed. To promote sustainable health and quality of life of monks, collaborative action between governmental and private agencies to provide annual health examination should be enhanced.
Sponsorship
การวิจัยนี้ได้รับทุนการสนับสนุนการวิจัยโดยศูนย์ส่งเสริมพระพุทธศาสนาแห่งประเทศไทย ปีงบประมาณ 2549