ปัจจัยที่มีผลต่อสมรรถนะด้านบริหารของหัวหน้าสถานีอนามัยในเขต 6

Abstract

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวัดระดับสมรรถนะด้านบริหาร และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างข้อมูลส่วนบุคคล ข้อมูลเกี่ยวกับการทำงาน วัฒนธรรมองค์การ กับสมรรถนะด้านบริหาร ของหัวหน้าสถานีอนามัยในเขต 6 การศึกษานี้เป็นการศึกษาเชิงอรรถาธิบาย กลุ่มตัวอย่างเป็นหัวหน้าสถานีอนามัยหรือผู้ที่ปฏิบัติหน้าที่ในตำแหน่งหัวหน้าสถานีอนามัยใน เขต 6 จำนวน 290 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม ระหว่างวันที่ 1 ธันวาคม 2549 ถึง 15 มกราคม 2550 ข้อมูลที่ได้นำมาวิเคราะห์โดยใช้สถิติ t-test, ANOVA และ การหาค่าสัมประสิทธ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน ผลการศึกษาพบว่าหัวหน้าสถานีอนามัยในเขต 6 มีสมรรถนะด้านบริหารอยู่ในระดับปานกลางวัฒนธรรมองค์การอยู่ในระดับปานกลาง ผลการศึกษาความสัมพันธ์ พบว่า หัวหน้าสถานีอนามัยในเขต 6 ที่มีระดับการศึกษาต่างกัน มีสมรรถนะด้านบริหาร(ด้านการคิดเชิงวิเคราะห์, ด้านการริเริ่ม, ด้านการค้นหาข้อมูลข่าวสารและด้านภาวะผู้นำกลุ่ม) แตกต่างกัน หัวหน้าสถานีอนามัยในเขต 6 ที่มีการใช้เทคโนโลยี/อุปกรณ์ต่างๆ มีสมรรถนะด้านบริหาร (ยกเว้นด้านการค้นหาข้อมูลข่าวสาร) แตกต่างจากที่ไม่มีการใช้เทคโนโลยี/อุปกรณ์ต่างๆ หัวหน้าสถานีอนามัยในเขต 6 ที่ได้รับการฝึกอบรมและพัฒนามีสมรรถนะด้านบริหาร (ด้านการมุ่งผลสัมฤทธิ์ ด้านทีมงานและปฏิบัติการร่วมและด้านการพัฒนาผู้อื่น) ต่างจากผู้ที่ไม่ได้รับการฝึกอบรมและพัฒนา และพบว่าวัฒนธรรมองค์การมีความสัมพันธ์ทางบวกกับสมรรถนะด้านบริหารทุกด้าน ข้อเสนอแนะจากการวิจัยครั้งนี้ คือ ผู้บริหารควรสนับสนุนให้หัวหน้าสถานีอนามัยได้รับการศึกษาในระดับที่สูงขึ้น สนับสนุนให้มีการจัดหาเทคโนโลยี/อุปกรณ์ต่างๆ ที่จำเป็นต้องใช้ในงานด้านบริหาร และกระตุ้นให้เกิดการใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยี/อุปกรณ์ต่างๆ เหล่านี้ให้มากที่สุด จัดการฝึกอบรมหรือส่งหัวหน้าสถานีอนามัยเข้ารับการอบรมที่เหมาะสมกับ สมรรถนะของแต่ละบุคคล และสนับสนุนให้เกิดวัฒนธรรมองค์การที่ดี เพื่อเป็นการเอื้ออำนวยให้เกิดการพัฒนาสมรรถนะด้านบริหารให้สูงขึ้น

The purpose of this research was to evaluate the level of managerial competencies and study relationships between personal characteristics, job data, organization culture and managerial competencies of heads of health centers in region 6, Thailand. This study is explanatory research. Research subjects consisted of 290 heads of health center in region 6. The data collection used questionnaires constructed from the literature review. Data collection was done from 1 December, 2006 to 15 January, 2007. The data was analyzed using t-test, ANOVA and Pearson product moment correlation coefficient. It was found from the research that the overall managerial competencies of head of health center in region 6 were moderate. Organization cultures were moderate. Results of analysis showed that different levels of education of heads of health center result in different managerial competencies such as analytical thinking, initiative, information seeking and team leadership. Using technology/equipment result in managerial competencies except in the area of information seeking. Training results in managerial competencies in achievement orientation, teamwork and cooperation and developing other. A positive organizational culture had a positive relationship with overall managerial competencies. The results of this research suggest that health administrators should foster future education for heads of health centers. Health administrators should support technology/equipment for management of health centers and promote their use of it. Health administrators should provide training programs for heads of health centers or send them to appropriate training programs. A positive organizational culture should be promoted for development of managerial competencies.