ผลของโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพทางการออกกำลังกาย ต่อพฤติกรรมการออกกำลังกายของผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูงในชุมชน กรุงเทพมหานคร

Abstract

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพทางการออกกำลังกายต่อพฤติกรรมการออกกำลังกายของผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูง โดยประยุกต์แนวคิดความรอบรู้ด้านสุขภาพ ของกองสุขศึกษา กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข กลุ่มตัวอย่างคือ ผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูงกลุ่มทดลองที่อาศัยอยู่ในชุมชนศุภมิตร 2 ชุมชนวัดโสมนัส และกลุ่มควบคุมที่อาศัยอยู่ในชุมชนท่าน้ำสามเสน ชุมชนสวนอ้อย กลุ่มละ 51 คน โดยกลุ่มทดลองได้เข้าร่วมโปรแกรมการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพทางการออกกำลังกาย ซึ่งประกอบด้วยกิจกรรมต่างๆ ได้แก่ การสอนสาธิตและฝึกสืบค้นข้อมูลการออกกำลังกาย ฝึกการสื่อสาร ฝึกการตรวจสอบความน่าเชื่อถือของข้อมูลการออกกำลังกาย บรรยายด้วยภาพนิ่ง สอนและสาธิตการออกกำลังกาย ฝึกการตัดสินใจร่วมกับการกำหนดเป้าหมายและวางแผนการออกกำลังกาย โดยให้ผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูงออกกำลังกายที่บ้าน เป็นเวลา 8 สัปดาห์ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพทางการออกกำลังกาย และแบบสอบถามพฤติกรรมการออกกำลังกาย ก่อนและหลังการทดลอง วิเคราะห์ข้อมูลโดย Independent t-test, Paired t-test และ ANCOVA ผลการศึกษาพบว่า ผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูงกลุ่มทดลองที่ได้รับโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพทางการออกกำลังกายมีคะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมการออกกำลังกายมากกว่าก่อนเข้าร่วมโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพทางการออกกำลังกาย และมากกว่าผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูงกลุ่มควบคุมที่ไม่ได้รับโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้