การกลายเป็นสินค้าและการต่อรองของชาวมันนิในบริบทการท่องเที่ยวเชิงชาติพันธ์
9
Issued Date
2564
Copyright Date
2564
Resource Type
Language
tha
File Type
application/pdf
No. of Pages/File Size
ก-ฏ, 143 แผ่น : ภาพประกอบ
Access Rights
open access
Rights
ผลงานนี้เป็นลิขสิทธิ์ของมหาวิทยาลัยมหิดล ขอสงวนไว้สำหรับเพื่อการศึกษาเท่านั้น ต้องอ้างอิงแหล่งที่มา ห้ามดัดแปลงเนื้อหา และห้ามนำไปใช้เพื่อการค้า
Rights Holder(s)
มหาวิทยาลัยมหิดล
Bibliographic Citation
วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม. (วัฒนธรรมศึกษา))--มหาวิทยาลัยมหิดล, 2564
Suggested Citation
กฤษฎา ฤกษ์บุบผา การกลายเป็นสินค้าและการต่อรองของชาวมันนิในบริบทการท่องเที่ยวเชิงชาติพันธ์. วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม. (วัฒนธรรมศึกษา))--มหาวิทยาลัยมหิดล, 2564. สืบค้นจาก: https://repository.li.mahidol.ac.th/handle/123456789/114191
Title
การกลายเป็นสินค้าและการต่อรองของชาวมันนิในบริบทการท่องเที่ยวเชิงชาติพันธ์
Alternative Title(s)
The commodification and negotiation of the Maniq in the context of ethnic tourism
Author(s)
Advisor(s)
Abstract
วิทยานิพนธ์ฉบับนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพที่ศึกษาการนำเสนอวิถีชีวิตของชาวมันนิที่เข้าสู่การกลายเป็นสินค้าในบริบทการท่องเที่ยว และการตอบโต้/ต่อรองของชาวมันนิ ซึ่งผู้ศึกษาเก็บข้อมูลภาคสนามกับชาวมันนิที่อยู่อาศัยใกล้เคียงชุมชน อ.ป่าบอน จ.พัทลุง ด้วยการสังเกตการณ์อย่างมีส่วนร่วมและไม่มีส่วนร่วม รวมทั้งการสัมภาษณ์เชิงลึกกับชาวมันนิและผู้ที่เกี่ยวข้อง ผลการศึกษาพบว่า นับแต่ปี พ.ศ. 2504 เป็นต้นมา ความอุดมสมบูรณ์ของป่าเทือกเขาบรรทัดบริเวณที่อยู่อาศัยของชาวมันนิเปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก ทั้งนี้ เนื่องมาจากการอนุมัติให้มีสัมปทานป่าไม้ในเทือกเขาบรรทัด ผลจากการปราบปรามกลุ่มคอมมิวนิสต์ที่อพยพในป่าเทือกเขาบรรทัด ผลกระทบของการสร้างอ่างเก็บน้ำป่าบอน รวมทั้งการขยายพื้นที่เพาะปลูกเข้าไปในเขตป่า ปัจจัยต่างๆ เหล่านี้ ส่งผลกระทบทำให้ชาวมันนิไม่สามารถพึ่งพาทรัพยากรจากป่าได้เช่นอดีต ชาวมันนิจึงจำเป็นต้องพึ่งพากลุ่มบุคคลภายนอกมากขึ้น เพื่อให้สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ในสถานการณ์ที่ป่าเปลี่ยนแปลงไป การเข้ามาของการท่องเที่ยวในพื้นที่ที่ตอบสนองนักท่องเที่ยวที่ได้สัมผัสและจ้องมองความแปลกใหม่ผ่านการนำเสนอวิถีชีวิตชาวมันนิในฐานะสินค้าได้สร้างความพึงพอใจให้กับนักท่องเที่ยว ส่งผลให้การท่องเที่ยวเชิงในลักษณะนี้ดังกล่าวขยายตัว ชาวมันนิกลายเป็นเครื่องมือทางการท่องเที่ยวและถูกแสวงหาผลประโยชน์ภายใต้การควบคุมของกลุ่มผู้มีอำนาจ ซึ่งการท่องเที่ยวเชิงจ้องมองความแปลกนี้ แฝงไว้ด้วยอำนาจของผู้จ้องมองกระทำกับผู้ถูกจ้องมองที่ด้อยกว่า ชาวมันนิจึงพยายามต่อรองต่ออำนาจที่เหนือกว่าด้วยการแสดงไปตามบทที่ได้รับมาตามความต้องการของนักท่องเที่ยวและกลุ่มผู้จัดการท่องเที่ยว ซึ่งไม่ได้นำเสนอวิถีชีวิตที่เป็นจริงเสมอไป แม้ว่ามันนิจะเป็นเพียงสินค้าที่แปลกประหลาดที่ถูกจ้องมองเพื่อตอบสนองรสนิยมของนักท่องเที่ยว สำหรับมุมมองของชาวมันนิ การท่องเที่ยวไม่ใช่สิ่งที่เลวร้าย หากแต่ควรจัดรูปแบบนำเสนอภาพลักษณ์ของมันนิในฐานะความเป็นเจ้าแห่งพงไพรที่ชาวมันนิมีความภาคภูมิใจมากกว่าการนำเสนอภาพความน่าสงสาร อย่างไรก็ตามแม้ความอุดมสมบูรณ์ของป่าเปลี่ยนแปลงไปแต่ชาวมันนิก็ยังมีความคาดหวังที่ต้องการใช้ชีวิตที่สงบสุข และสามารถยังชีพอยู่ได้ในป่า ถึงแม้ว่าสิ่งนี้จะเป็นความปรารถนาที่ไม่สามารถย้อนกลับไปได้ วาทกรรม/การต่อรองของชาวมันนิ จึงไม่ใช่เป็นการช่วงชิงอำนาจผลประโยชน์ หากแต่เพียงต้องการให้ลูกหลานชาวมันนิสามารถใช้ชีวิตอยู่กับผืนป่าได้อย่างอิสระเสรีเช่นที่บรรพบุรุษเคยมี
This thesis is a qualitative research that aimed to investigate the Maniq people's way of life in the process of adaptation to the changes in the tourism context, the counteraction, and the negotiations of the Maniq people. The study employed the qualitative methodology through participant observation, non-participant observation, and in-depth interviews with the Maniq people living near Pha Bon in Phatthalung province and other related Maniq. The study shows that the forest area in Thuek Khao Ban Tad has gradually decreased since 1961 due to forest concessions, the war against communism, the Pha Bon reservoir, and the expansion of the community. These directly affect the Maniq's way of life as hunters; they can no longer rely on forest resources as in the past. As a result, the Maniq now rely more on outsiders to survive in the changing conditions of the forest. The emerging tourism in the area immensely satisfies the tourists as they can come in contact with and marvel at the display of the exotic Maniq way of life in the form of products and objects, which has an impact on the expansion of ethnic tourism. The Maniq has become an instrument of tourism and exploitation under the control of some power groups. The concept of power through the gaze and the inferior being marveled at is embedded in the exotic gaze tourism. Thus, the Maniq tried to negotiate by demonstrating their role that does not correspond to their traditional way of life and following the wishes of the tourists and tourism managers. Even though the Maniq people are considered as exotic exhibits that can satisfy tourists' desires, tourism is not detrimental from the Maniqs' point of view. Nevertheless, they prefer to be considered as the "lord of the forest", which is their pride and joy, rather than a pitiable and inferior group of people. However, the abundance of the forest has changed. The Maniqs remain true to their expectation of living peacefully in the wilderness for sustenance, even if it is a life of no return. Their negotiation discourses, then, do not controvert the power and interests, but about ensuring that their descendants can continue to live as freely in the forest as their ancestors once did.
This thesis is a qualitative research that aimed to investigate the Maniq people's way of life in the process of adaptation to the changes in the tourism context, the counteraction, and the negotiations of the Maniq people. The study employed the qualitative methodology through participant observation, non-participant observation, and in-depth interviews with the Maniq people living near Pha Bon in Phatthalung province and other related Maniq. The study shows that the forest area in Thuek Khao Ban Tad has gradually decreased since 1961 due to forest concessions, the war against communism, the Pha Bon reservoir, and the expansion of the community. These directly affect the Maniq's way of life as hunters; they can no longer rely on forest resources as in the past. As a result, the Maniq now rely more on outsiders to survive in the changing conditions of the forest. The emerging tourism in the area immensely satisfies the tourists as they can come in contact with and marvel at the display of the exotic Maniq way of life in the form of products and objects, which has an impact on the expansion of ethnic tourism. The Maniq has become an instrument of tourism and exploitation under the control of some power groups. The concept of power through the gaze and the inferior being marveled at is embedded in the exotic gaze tourism. Thus, the Maniq tried to negotiate by demonstrating their role that does not correspond to their traditional way of life and following the wishes of the tourists and tourism managers. Even though the Maniq people are considered as exotic exhibits that can satisfy tourists' desires, tourism is not detrimental from the Maniqs' point of view. Nevertheless, they prefer to be considered as the "lord of the forest", which is their pride and joy, rather than a pitiable and inferior group of people. However, the abundance of the forest has changed. The Maniqs remain true to their expectation of living peacefully in the wilderness for sustenance, even if it is a life of no return. Their negotiation discourses, then, do not controvert the power and interests, but about ensuring that their descendants can continue to live as freely in the forest as their ancestors once did.
Degree Name
ศิลปศาสตร์มหาบัณฑิต
Degree Level
ปริญญาโท
Degree Department
สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเซีย
Degree Discipline
วัฒนธรรมศึกษา
Degree Grantor(s)
มหาวิทยาลัยมหิดล