การรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของผู้สูงอายุ

Abstract

การวิจัยเรื่อง "การรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของผู้สูงอายุ" มีวัตถุประสงค์ คือ 1.) เพื่อศึกษาการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของผู้สูงอายุในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล 2.) เพื่อเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างปัจจัยด้านบุคคล (ได้แก่ อายุ เพศ ระดับการศึกษา) กับการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของผู้สูงอายุในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล 3.) เพื่อเปรียบเทียบความความแตกต่างระหว่างปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม (ปริมาณการใช้งานสื่อดิจิทัล) ของผู้สูงอายุกับการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัล 4) เพื่อหาความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม (ได้แก่ การมีปฏิสัมพันธ์กับสมาชิกในครอบครัว สารสนเทศที่เปิดรับ) กับการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของผู้สูงอายุในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล โดยใช้ระเบียบวิจัยเชิงปริมาณ เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบสอบถาม จากกลุ่มผู้สูงอายุในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล จำนวน 402 คน วิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนา (Descriptive Statistics) ได้แก่ ความถี่ (Frequency) ค่าร้อยละ (Percentage) ค่าเฉลี่ย (Mean) และค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard Deviation) และ สถิติเชิงอนุมาน (Inferential Statistics) ได้แก่ One-Way ANOVA โดยกำหนดค่านัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และ การหาความสัมพันธ์โดยใช้ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สันโปรดักท์โมเมน(Pearson's Product Moment Correlation Coefficient) เพื่อทดสอบความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรต้นกับตัวแปรตาม โดยกำหนดค่านัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ผลการวิจัยพบว่า 1) ปัจจัยด้านบุคคล พบว่า ผู้สูงอายุที่มีอายุ เพศ และระดับการศึกษาที่แตกต่างกันจะส่งผลให้รู้เท่าทันสื่อดิจิทัลได้แตกต่างกัน 2) ผู้สูงอายุที่มีปริมาณการใช้งานสื่อดิจิทัลที่แตกต่างกันจะมีการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลที่แตกต่างกันอยู่ 2 ด้าน ได้แก่ ด้านความสามารถในการเข้าถึงสื่อดิจิทัล และด้านความสามารถในการทำความเข้าใจในเนื้อหาของสื่อดิจิทัล และผู้สูงอายุที่มีปริมาณการใช้งานสื่อดิจิทัลที่แตกต่างกันจะไม่มีการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลที่แตกต่างกันอยู่ 2 ด้านคือ ในด้านความสามารถในการวิเคราะห์และประเมิน และการมีปฏิสัมพันธ์อย่างปลอดภัยต่อเนื้อหา 3) เมื่อผู้สูงอายุมีการแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารในเรื่องสื่อดิจิทัลกับครอบครัวผู้สูงอายุจะสามารถเข้าถึงสื่อชนิดต่าง ๆได้จากการสอบถามสมาชิกในครอบครัวรวมถึงสามารถทำความเข้าใจในเนื้อหาของสื่อนั้น ๆได้ 4) หากผู้สูงอายุที่มีการเปิดรับสารสนเทศด้วยความถี่มากก็จะมีความสามารถในการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลด้านความสามารถในการเข้าถึงสื่อดิจิทัลมากตามไปด้วย

The objectives of "Digital Literacy of Elderly" research were 1.) to study about digital literacy of elderly in Bangkok metropolitan region 2.) to compare the differences between individual factors (age, gender, and education level) and digital literacy of elderly in Bangkok metropolitan region 3.) to compare the differences between environmental factors (digital media usage) and digital literacy of elderly 4.) to find the relationship between environmental factors (interaction with family members and information acceptances) The researcher uses quantitative research regulations in which data were collected by using questionnaires from 402 elderly in the Bangkok metropolitan region. Statistics for data analysis were descriptive statistics, frequency, percentage, mean, standard deviation, and inferential statistics which is One-Way ANOVA with 0.05 level of statistical significance and Pearson's Product Moment Correlation Coefficient to test the relationship between the initial variable and the dependent variable in 0.05 level of statistical significance. Research findings showed that 1) elderly with difference age, gender and education level resulting in digital literacy differently 2) elderly with different digital media usage will contain 2 aspects of digital literacy including the ability to access digital media and the ability to understand the content of digital media and elderly with different digital media usage will not contain 2 aspects of digital literacy including analysis and evaluation and safe-awareness of interaction with content 3) when elderly exchanged information about digital media with their families, the elderly will be able to access different media by asking family members, including being able to understand the content of that media and 4) If the elderly always accepted information, they will have the ability to be aware of digital media as well as the ability to access digital media