การพัฒนาอาหารปั่นผสมสูตรรามาธิบดี ชนิดโปรตีนสูงที่มีโพแทสเซียมและฟอสฟอรัสต่ำสำหรับผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่บำบัดทดแทนไตโดยวิธีฟอกไตด้วยเครื่องไตเทียมที่โรงพยาบาลรามาธิบดี

Abstract

ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังที่ได้รับการรักษาบำบัดทดแทนไตโดยวิธีฟอกไต ด้วยเครื่องไตเทียมมีจำนวนเพิ่มมากขึ้นทุกปี ซึ่งผู้ป่วยกลุ่มนี้เป็นกลุ่มที่มีความ เสี่ยงต่อภาวะทุพโภชนาการ งานวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาสูตร มาตรฐานของอาหารปั่นผสมชนิดโปรตีนสูงสูตรใหม่ ที่มีโพแทสเซียมและ ฟอสฟอรัสต่ำ อาหารปั่นผสม 3 สูตร ได้ถูกคำนวณขึ้น (สูตรกล้วยฟักทอง, สูตรขนมปัง, สูตรข้าว) เพื่อใช้เป็นตัวอย่างสำหรับประเมินการยอมรับทาง ประสาทสัมผัส วิธี Hedonic Scaling 9 point ของอาสาสมัครที่เป็นผู้ป่วย โรคไตจำนวน 50 คนในด้านต่างๆ ได้แก่ ด้านลักษณะปรากฎ ด้านเนื้อสัมผัส ด้านรสชาติ ด้านกลิ่น ด้านสี และด้านความชอบโดยรวม นอกจากนี้ได้มีการ เปรียบเทียบคุณสมบัติของอาหาร (ทดสอบความหนืดของอาหาร) การคำนวณ คุณค่าทางโภชนาการ และการคำนวณต้นทุนของอาหารปั่นผสมทั้ง 3 สูตร ด้วย ผลการศึกษาพบว่าการยอมรับทางประสาทสัมผัสของสูตรข้าว มีคะแนน ด้านความชอบโดยรวมเฉลี่ยสูงกว่าสูตรกล้วยฟักทอง และสูตรขนมปังอย่างมี นัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) แต่สูตรข้าวจะมีความหนืดมากกว่าอีก 2สูตร ส่วนด้านต้นทุนของสูตรขนมปัง มีต้นทุนสูงกว่าสูตรข้าว และสูตรกล้วยฟักทอง ค่าโพแทสเซียมและฟอสฟอรัสของทุกสูตร อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน ทั้งจากการ คำนวณและการส่งวิเคราะห์ทางห้องปฏิบัติการ จากการศึกษานี้สรุปได้ว่า อาหารปั่นผสมสูตรข้าวได้รับการยอมรับจากอาสาสมัคร สามารถใช้เป็น อาหารหลัก หรือ อาหารเสริม/อาหารว่าง สำหรับผู้ป่วยได้ แต่ควรได้รับการ ตรวจติดตามภาวะโภชนาการจากนักกำหนดอาหาร/ นักโภชนาการร่วมกับ แพทย์ที่ดูแล เพื่อให้ได้รับพลังงานและสารอาหารที่เพียงพอและเหมาะสม